Türkiye, Brezilya, Danimarka, Endonezya, Fransa, Filistin, Finlandiya, İspanya, İsveç, İrlanda, İzlanda, Katar, Lüksemburg, Mısır, Norveç, Portekiz, Slovenya, Suudi Arabistan ve Ürdün Dışişleri Bakanları ile Arap Birliği ve İslam İşbirliği Teşkilatı Genel Sekreterleri, İsrail’in Batı Şeria’ya ilişkin son kararlarına dair ortak yazılı açıklama yayımladı.
Açıklamada, “İsrail’in ahiren aldığı, Batı Şeria üzerindeki hukuka aykırı kontrolünü kapsamlı biçimde genişleten bir dizi kararı en güçlü şekilde kınıyoruz. Bu değişiklikler, Filistin topraklarını İsrail’in sözde ‘devlet arazisi’ olarak yeniden sınıflandırmakta, yasa dışı yerleşim faaliyetlerini hızlandırmakta ve İsrail idaresini daha da derinleştirmektedir” ifadelerine yer verildi.
Metinde, İsrail’in yasa dışı yerleşim faaliyetlerinin ve bunları ilerletmeyi amaçlayan kararlarının, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararları ile Uluslararası Adalet Divanı’nın 2024 tarihli İstişari Görüşü de dahil olmak üzere uluslararası hukukun açık ihlali olduğu vurgulandı.
Son kararların sahadaki gerçekliği değiştirmeyi ve fiilî ilhakı ilerletmeyi amaçlayan bir sürecin parçası olduğu belirtilen açıklamada, bu adımların Gazze için hazırlanan 20 Maddelik Plan dahil bölgesel barış ve istikrar çabalarını zayıflattığı kaydedildi.
Açıklamada, İsrail hükümetine söz konusu kararları derhal geri alma, uluslararası yükümlülüklerine uyma ve İşgal Altındaki Filistin Toprakları’nın hukuki ve idari statüsünde kalıcı değişikliklerden kaçınma çağrısı yapıldı. E1 projesinin onaylanması ve ihale sürecinin başlatılmasının yerleşim politikasında benzeri görülmemiş bir hızlanmaya işaret ettiği ifade edildi.
Taraflar, 1967’den bu yana işgal altında bulunan ve Doğu Kudüs’ü de kapsayan Filistin topraklarının demografik yapısını, karakterini ve statüsünü değiştirmeye yönelik tüm adımları reddettiklerini yineledi. Her türlü ilhaka karşı olduklarını belirten bakanlar, Batı Şeria’daki yerleşimci şiddetine son verilmesi ve sorumluların hesap vermesi çağrısında bulundu.
Ayrıca, İsrail’in Filistin Yönetimi’ne ait alıkonulan vergi gelirlerini derhal serbest bırakması istendi. Paris Protokolü uyarınca Filistin Yönetimi’ne aktarılması gereken bu gelirlerin, Gazze ve Batı Şeria’daki temel hizmetlerin sürdürülebilmesi açısından hayati önem taşıdığı belirtildi.
Ortak açıklamada, 4 Haziran 1967 sınırları temelinde, Arap Barış Girişimi ve ilgili BM kararları doğrultusunda iki devletli çözüme dayalı adil, kapsamlı ve kalıcı bir barışa ulaşma konusundaki kararlılık vurgulandı. İsrail-Filistin ihtilafının sona erdirilmesinin bölgesel barış ve istikrar için şart olduğu ifade edildi.
