Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde incelemeye alınan 86 maddelik torba yasası, geniş bir kesimi etkileyen yenilikler barındırıyor. Başta taşeron işçilerin kadroya alınması, 3600 ek göstergeyle ilgili düzenlemelerin kapsamının genişletilmesi, Bağ-Kur prim gün sayısının azaltılması ve ev kadınlarına yönelik prim desteği gibi önemli konular, yasada dikkat çeken başlıklar arasında yer alıyor. Özellikle 100 bin taşeron işçiyi kapsayan kadro maddesinin tasarıya dahil edilmesi, uzun zamandır beklenen gelişmeleri yeniden gündeme taşırken, çalışma yaşamındaki değişimin geniş bir toplumu etkilemesi, Meclis’teki görüşmeleri önemli kılıyor.
Taşeron İşçilere Kadro Düzenlemesinin Güncel Durumu
Uzun zamandır tartışılan taşeron işçilerle ilgili kadro meselesi, torba yasada en kritik maddelerden biri olarak öne çıkıyor. 2023 yılı itibarıyla üzerinde çalışılan yeni model, kapsamın genişletilmesiyle birlikte geçici işçiler, kamu iktisadi teşebbüsü (KİT) personeli ve belediyelerde çalışan işçileri de kapsayacak şekilde yeniden düzenleniyor. Yaklaşık 100 bin taşeron işçinin kadroya alınması, kamu kurumlarındaki işleyişi ve çalışanların iş güvencelerini doğrudan etkileyecek bir adım olarak değerlendiriliyor. Eğer düzenleme Meclis'ten geçerse, sonucu Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girecek ve sürecin hızlı bir şekilde başlaması bekleniyor.
3600 Ek Gösterge Düzenlemesinde Beklenen Genişleme
Torba yasada dikkat çeken bir diğer önemli detay, 3600 ek gösterge düzenlemesi. Daha önceki tasarıda kapsam dışında kalan şef, tekniker ve veri hazırlama işletmeni gibi unvanların bu düzenlemeye dahil edilmesi hedefleniyor. Yeni modelin devreye girmesiyle birlikte birinci derecedeki tüm memurların 3600 ek göstergeden yararlanması bekleniyor. Bu düzenleme, sadece çalışan memurları değil, aynı zamanda emekli maaşlarını da doğrudan etkileyecek. Ek göstergesi yükselen memur emeklilerinin hem aylık gelirlerinde hem de ikramiye tutarlarında kayda değer artışlar söz konusu olacak. Yapılacak genişletme ile 500 binin üzerinde kamu çalışanının bu imkanlardan faydalanması hedefleniyor.
Bağ-Kur Esnafı İçin Erken Emeklilik İmkanları
Düzenlemenin diğer bir önemli maddesi, 1 milyon Bağ-Kur’luyu ilgilendiren prim reformunu içeriyor. Prim gün sayısının 9000’den 7200’ye indirilmesiyle küçük esnafın daha erken emekli olabilmesine fırsat tanınacak. Yeni tanımlamaya göre “10 veya daha az çalışanı bulunan esnaf” bu düzenlemenin kapsamına girecek. EYT kapsamındaki esnafın prim gününü tamamladıktan sonra yaş şartına takılmadan emekli olabilecek olması, özellikle küçük işletmeler için uzun zamandır beklenen bir kolaylık oluşturuyor. Aynı zamanda, son dönemlerde sıkça başvurulan SGK'ya geçiş yaparak prim gününü düşürme yöntemi de büyük ölçüde etkisiz hale gelecek.
Ev Kadınları İçin Prim Desteği Modeli
Ev kadınlarının sosyal güvenceye erişimlerini kolaylaştırmak amacıyla hazırlanan yeni model, prim yükünü azaltıp daha fazla kişinin isteğe bağlı sigorta sistemine dahil olmasını hedefliyor. Mevcut prim bedelinin yüksekliği nedeniyle sisteme katılımın kısıtlı kaldığı biliniyor. Yeni düzenleme ile primin üçte birinin devlet tarafından karşılanması planlandığı için, şu anda 6.400 TL civarında olan prim ödemesinin yaklaşık 4.267 TL’ye düşmesi kesin görünüyor. Bu gelişme, birçok ev kadını için emekliliğe ulaşma imkanını kolaylaştıracak. Uzun yıllar boyunca sosyal güvenlik sisteminin dışında kalmış kadınlar için bu, kayda değer bir adım olarak değerlendiriliyor.
Anneler İçin Yıpranma Payı Düzenlemeleri
Çalışma hayatındaki kadınların emeklilik şartlarını iyileştirmek amacıyla geliştirilen modelde, çocuk sayısına göre ek haklar sağlanması planlanıyor. Ağır işlerde uygulanan yıpranma payına benzer bir düzenlemenin anneler için devreye girmesi gündeme alındı. Bu çerçevede, çocuk sayısına göre emeklilik yaşından indirim ve sigortalılık süresine ek prim günleri eklenmesi üzerine değerlendirmeler yapılıyor. Eğer düzenleme hayata geçerse, annelerin emeklilik yolunda önemli bir avantaj sağlaması bekleniyor.
Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi İçin Yeni Bir Dönem
Torba yasada, sosyal güvenlik sistemini güçlendirmeyi amaçlayan tamamlayıcı emeklilik adımı da yer alıyor. Mevcut otomatik katılım sisteminin işveren katkısıyla desteklenen ikinci basamak modele dönüştürülmesi planlanıyor. Bu sayede, çalışanların emeklilik dönemlerinde daha yüksek ek gelir elde etmeleri ve sağlık güvencesi gibi yan hizmetlerden faydalanmaları hedefleniyor. Yeni sistemin uygulamaya girmesi, emeklilik fonlarının güçlenmesine ve çalışanların geleceğe daha güvenli bakabilmelerine katkıda bulunacak.
Torba yasa görüşmeleri sürerken, yapılacak düzenlemelerin Meclis’te alacağı son şekil, milyonlarca kişinin çalışma hayatı ve emeklilik planlarını derinden etkilemeye devam ediyor.
