YAŞ HADDİNDEN NİSAN AYINDA EMEKLİ OLAN MEMURA İKRAMİYE FARKI ALINABİLİR Mİ?
Milli Eğitim Bakanlığına bağlı olarak görev yapan bir öğretmenim ve Nisan 2025’te yaş haddi nedeniyle emekli oldum. Temmuz 2025’te ikramiye farkımı aldım. 2026 yılında da ikramiye farkı alacak mıyım? (Saip S.)
Emekli Sandığı Kanunu’na tabi kamu çalışanlarına, her bir tam fiili hizmet yılı için, aylık bağlama hesaplamasında esas tutarın bir aylığı kadar emekli ikramiyesi ödenmektedir. İsteğiyle emekli olan kamu görevlileri, takip eden dönemdeki katsayı artışları nedeniyle emekli ikramiyesi farkı alamazlar.
Yaş haddinden emekli olanlar ve kadrosuzluk sebebiyle emekli olan bireyler, vazife malullüğü aylığı alıcıları ve vefat eden kamu görevlilerinin hak sahipleri, emekli aylığına yönelik hak kazanım tarihinden sonraki üç ay içerisinde emeklilik ikramiyesini etkileyen katsayı artışlarından doğan farkları alabilmektedir. Bunun yanında, ilk mali yılın ilk döneminde katsayı haricindeki faktörlerden kaynaklanan farklar da ayrıca ödenir. Eğer emekli aylığına hak kazandıkları tarihten itibaren üç ay içinde katsayılarla bir artış gerçekleştirilmemişse, sonraki altı ay süre içinde yapılan ilk katsayı artışıyla doğan farklar da dikkate alınır.
Nisan ayında emeklilik işlemlerinizi tamamladığınız için Temmuz ayında memur maaş katsayısındaki artış nedeniyle oluşan farkı alma hakkına sahipsiniz. Ocak ayındaki katsayı artışından yola çıkarak ek bir ikramiye farkı alma imkanınız bulunmamaktadır. Eğer 2023 yılına ait 3600 ek gösterge yasasında olduğu gibi, ocak ayında emeklilik ikramiyesinde ekstra artış sağlayan bir düzenleme olsaydı, bu artışa dayalı farkı da alabilirsiniz.
Bu sene ocak ayındaki katsayı artışının sebep olduğu ikramiye farkını yalnızca 15 Temmuz 2025'ten sonra, yaş haddinden veya diğer bahsedilen nedenlerle emekli olanlar alabilecektir.
BAĞ-KUR PRİM GÜN SAYISI NE ZAMAN 7200’E DÜŞECEK?
Cumhurbaşkanımız, BAĞ-KUR prim gün sayısının 7200’e düşürüleceğine dair bir söz vermişti fakat bu konuda henüz bir adım atılmadı. Son 3,5 yıl kuralı da kaldırılmadı. 7 yıl önce esnaflığı bıraktım, ama hâlâ esnaf olarak gösteriliyorum. SSK primim BAĞ-KUR primimden daha fazla fakat son 3,5 yıl kuralı yüzünden emeklilik başvurusu yapamıyorum. 55 yaşındayım ve iş bulmam da zor. En son SSK primim 600 gün, toplamda ise 7400 prim günüm var ama yine de emekli olamıyorum. Birisi 5900 günle 43 yaşında emekli oldu fakat ben 7400 prim günümle emeklilikten yararlanamıyorum. (İsa D.)
Söyledikleriniz gibi Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Mayıs 2023’te yaptığı bir açıklamada küçük esnafa yönelik prim ödeme gün sayısını 7200’e düşüreceklerini ve bu düzenlemeden yaklaşık 1 milyon küçük esnafın faydalanacağını bildirdi. Türkiye’de yaklaşık 3 milyon BAĞ-KUR’lu olduğu düşünülürse, her üç kişiden birinin prim ödeme gün sayısı düşecek demektir.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, çeşitli zamanlarda yaptığı açıklamalarda, “Cumhurbaşkanımızın talimatlarını uygulayacağız” ifadesini kullandı.
Bakan Işıkhan, Kasım ayında TBMM Plan Bütçe Komisyonu’nda bütçe görüşmeleri esnasında milletvekillerinin konuyla ilgili sorularını yanıtlayarak şunları söylemiştir:
“7200 gün sayısının eşitlenmesi noktasındaki vaatlerimizi yerine getireceğiz. Sayın Cumhurbaşkanımızın verdiği sözler mutlaka uygulanacaktır. Gelecek yıllar, 2026, 2027, 2028’e kadar bu konudaki zaman dilimimiz var.”
Son 3,5 yıl kuralının kaldırılmasıyla ilgili olarak ise resmi bir bildirim yapılmadı. 30 Nisan 2008 öncesinde sigortalı olanlar, birden fazla statüdeki hizmetlerini birleştirirken, son 7 yıl içinde en fazla hangi statüde çalışmışlarsa, o statünün kurallarına göre emekli olabiliyorlar. Fakat 1 Mayıs 2008 itibarıyla çalışmaya başlayanlar, tüm çalışma hayatlarında en fazla hangi statüde çalışıyorlarsa, o statünün kuralları ile emeklilik gerçekleştirecekler. Ne yazık ki, aradığınız bu adalet, yalnızca bu tarihten sonra çalışmaya başlayanlar için geçerli olacaktır.
İSTEĞE BAĞLI SİGORTA PRİMİ BORCU NE ZAMAN ÖDENMELİ?
Toplamda 5525 prim günü ile emeklilik hakkım var. Şu anda 4/a kapsamında 4890 prim günüm mevcut. Altı ay süreyle kısa dönem askerlik borçlanması yapabilirim. İşsiz kaldığım süre zarfında 7 ay isteğe bağlı sigorta işlemi yaptım fakat yalnızca bir ay ödedim. 71.000 TL borcum var. Eğer bu borcu ödersem 5525 gün şartını yerine getirebilir miyim? (Beytullah Ç.)
İsteğe bağlı sigorta priminin belirtilen süre içinde, yani 12 ay içerisinde, gecikme cezası ile birlikte ödenmesi gerekmektedir. Bu süre içinde primlerini ödemeyen zaman dilimleri, sigortalılık süresinin hesaplamasında dikkate alınmaz ve hizmet olarak sayılmaz. Eğer söz konusu 6 aylık isteğe bağlı sigorta prim borcu, son 12 aya aitse ve bu borcu ödemeniz durumunda prim gün sayınıza 180 gün daha eklenecektir. İlk sigorta başlangıç tarihiniz hakkında kesin bir bilgiye sahip olamadığım için net bir öneride bulunmak pek mümkün olmayabilir. Ancak, eğer prim gün sayınızı tamamladığınız tarihte hemen emeklilik durumunuz varsa ve isteğe bağlı sigorta prim borçlarınız da son 12 aya ait ise, borcunuzu ödemeniz ve askerlik borçlanmasını yapmanız tavsiye edilmektedir.
ASKERLİK BORÇLANMASI HANGİ DÖNEM İÇİN GEÇERLİDİR?
28.11.1976 doğumluyum. SSK’ya ilk girişim 16.11.1994. Toplamda 550 gün askerlik yaptım ve henüz borçlanmadım. 2000 – 2016 yılları arasında memur olarak çalıştım. 25 Şubat 2025’te SSK’lı çalışmaya başladım. Emekli Sandığı’nda 7350, SSK’da ise 660 gün olmak üzere toplamda 8302 prim günüm var. Son 1260 gün kuralına takılmadan emekli olmak için askerlik borçlanmasını nasıl gerçekleştirmem gerektiğini merak ediyorum. Askerlik borçlanması hangi döneme dahil ediliyor? Son 540 güne ihtiyaç duyduğumda BAĞ-KUR kaydı mı açmam gerekiyor? (İsimsiz)
Askerlik borçlanması, borçlanma işleminin yapıldığı tarihteki statüye sayılmaktadır. Şu an SSK’lı çalıştığınıza göre eğer askerlik borçlanmasını bu statü altında gerçekleştirirseniz, prim günlerinize 540 gün eklenecektir. (Her ne kadar resmi olarak askerlik süreniz 550 gün olarak belirlenmişse de, Sosyal Güvenlik Kurumu açısından bir ay 30 gün, 18 ay ise 540 gün olarak kabul edilmektedir.) Askerlik borçlanması, SSK prim günlerine eklenirken, askerlik hizmetinin yapıldığı tarih göz önünde bulundurularak değerlendirilir. Dolayısıyla, son 1260 gün kuralı açısından askerlik borçlanması size herhangi bir avantaj sağlayamayacaktır. 540 güne ihtiyacınız olduğunda BAĞ-KUR’lu olursanız, SSK’dan emekli olabilmek için gerekli olan prim gün sayısını tamamlayamazsınız.
