Yeni veriler, Avrupa’da 65-74 yaş grubundaki hanelerin sahip olduğu net varlıkların ülkeden ülkeye çarpıcı biçimde farklılaştığını ortaya koyuyor.
Avrupa genelinde emeklilik yıllarını karşılayan hanelerin ekonomik gücü üzerine yapılan kapsamlı bir analiz, kıta genelindeki servet dağılımının dengesizliğini gözler önüne serdi. Avro bölgesinde 65-74 yaş aralığındaki hanelerin medyan net serveti 185 bin 300 avro olarak belirlenirken, bu ortalamanın ülkeler bazında 36 bin ile 1,2 milyon avro arasında değişmesi dikkat çekiyor.
Lüksemburg liderliği açık ara elinde tutuyor
Listenin başında 1 milyon 219 bin 500 avroluk medyan servetle Lüksemburg yer alıyor. Küçük bir nüfusa sahip olan Malta 310 bin avro ile ikinci sırada bulunurken, bu iki ülkenin dışarıda tutulduğu bir senaryoda Belçika 307 bin 700 avro ve İrlanda 296 bin 700 avro ile en yüksek refah düzeyine sahip ülkeler olarak öne çıkıyor. Fransa ve Almanya gibi AB’nin büyük ekonomileri ise 230 bin avro bandındaki varlıklarıyla listenin orta-üst segmentinde konumlanıyor.
Sistemler ve varlık düzeyi arasındaki ilişki
Uzmanlar, Hollanda gibi güçlü emeklilik sistemlerine sahip ülkelerde hanelerin özel net servetinin nispeten düşük (134 bin 400 avro) kalmasını, maaş odaklı bir sistemin özel birikim ihtiyacını azalttığı şeklinde yorumluyor. İtalya'nın 168 bin avro ile büyük ekonomiler arasında daha geride kalması ise konut sahipliği ve aile içi miras aktarımı gibi unsurların servet birikimindeki kritik rolünü işaret ediyor.
Yaş ilerledikçe birikimler eriyor
Araştırma, 75 yaş ve üzerindeki hanelerin servetinin, bir önceki yaş grubuna göre ortalama yüzde 22 oranında azaldığını gösteriyor. Avusturya ve Almanya’da bu düşüş oranı yüzde 50’ye yaklaşırken, bazı ülkelerde yaşlılığın getirdiği sağlık ve yaşam giderlerinin birikimler üzerinde baskı oluşturduğu öngörülüyor. Prof. Dr. Fabian Pfeffer, elde edilen verilerin sadece tasarrufları değil; konut piyasası, kredi mekanizmaları ve sosyal devlet politikalarının bir sonucu olduğunu belirterek, gelecekteki emekli maaşı haklarının bu hesaplamalara dahil edilmediğini hatırlatıyor.
Sonuç olarak, Avrupa'daki emekli servetinin temel belirleyicisi yalnızca çalışma hayatı boyunca elde edilen gelirler değil, kuşaklar arası aktarımlar ve gayrimenkul sahipliği oranları olarak öne çıkıyor. Sosyal devletin güçlü olduğu ülkelerde bireysel varlık birikimi daha sınırlı kalırken, aile destekli servet birikim modellerinin bulunduğu bölgelerde yaşlı nüfusun ekonomik gücü daha yüksek seyrediyor.
