İktisatçı Mahfi Eğilmez, mevcut ekonomi programının sadece faiz ve vergi düzenlemeleriyle hedeflenen tek haneli enflasyona ulaşmasının zor olduğunu belirterek yapısal reformların aciliyetine dikkat çekti.
Türkiye ekonomisinde 2023 ortasından itibaren uygulamaya konulan dezenflasyon programı, üzerinden geçen zamana rağmen beklenen düzeyde bir fiyat istikrarı sağlayamadı. Programın başlangıcında yüzde 38 seviyelerinde olan yıllık enflasyonun bugün yüzde 32 bandında seyretmesi, hedeflerin gerisinde kalındığını gösteriyor. İktisatçı Mahfi Eğilmez, kaleme aldığı değerlendirmesinde bu durumu yapısal eksiklikler ve güven zafiyeti ile ilişkilendiriyor.
Dünya genelindeki jeopolitik gerilimlerin ve enerji maliyetlerindeki dalgalanmaların yeni bir normal haline geldiğini hatırlatan Eğilmez, Türkiye’nin enflasyon liginde Arjantin’i dahi geride bırakarak üst sıralarda yer almasının sürdürülebilir olmadığını ifade ediyor.
Güven ortamı olmadan reformlar etkisiz kalıyor
Enflasyonla mücadelede temel engelin "enflasyon direnci" olduğunu belirten Eğilmez, bunun kaynağının toplumdaki geleceğe dair karamsar beklentiler olduğunu savunuyor. Para politikası araçlarının tek başına çözüm üretmeye yetmeyeceğini belirten iktisatçı, sermaye girişlerini kalıcı kılmak için hukuk, siyaset ve sosyal alanlarda atılacak güven artırıcı adımların şart olduğunu vurguluyor. Yüksek faiz politikasıyla sadece kısa vadeli sıcak paranın çekilebildiğini, bunun ise istikrar yerine kırılganlık yarattığını savunuyor.
Para politikasında teknik netlik ihtiyacı
Merkez Bankası’nın mevcut faiz uygulamalarına da değinen Eğilmez, ilan edilen politika faizi ile fiilen uygulanan gecelik borç verme faizi arasındaki farkın piyasada kafa karışıklığına yol açtığını belirtiyor. İletişimin şeffaflaşması adına politika faizinin güncel seviyeye çekilerek haftalık repo fonlamasına dönülmesini daha tutarlı bir yöntem olarak öneriyor. Ancak enerji maliyetlerinin baskısı altındaki bir ekonomide, maliyet enflasyonunu tetikleyebileceği endişesiyle ilave bir faiz artışının şu aşamada çözüm olmayacağı görüşünü paylaşıyor.
Kalıcı çözüm yapısal reformlarda
Sonuç olarak Mahfi Eğilmez, fiyat istikrarının ancak öngörülebilirliğin ve kurumsal güvenin yeniden inşa edilmesiyle mümkün olacağını hatırlatıyor. Sadece faiz oranlarıyla oynayarak veya vergi ayarlamalarıyla enflasyonu kontrol altına almanın kalıcı bir başarı sağlamayacağını belirten Eğilmez, Türkiye’nin doğrudan yabancı yatırımı çekebilmek için yapısal reformları ertelemeden hayata geçirmesi gerektiğinin altını çiziyor.
