Meclise sunulan yeni bir kanun teklifi, yıllardır kullanılmayan ve ekonomik ömrünü tamamlamış araçların vergi yükünü ortadan kaldırmayı amaçlıyor. Uygulama ile hem vatandaşın mağduriyetinin giderilmesi hem de atıl durumdaki araçların geri dönüşüme kazandırılması hedefleniyor.
Ekonomik ömrünü doldurmuş ancak trafik tescil kayıtlarında aktif görünen araçlar için Türkiye Büyük Millet Meclisi çatısı altında yeni bir yasal süreç başlatıldı. CHP Milletvekili Melih Meriç tarafından hazırlanan kanun teklifi, özellikle 2000 model ve öncesine ait olan, uzun süredir yollara çıkmayan ve teknik muayeneleri yapılmayan araçların sistemsel olarak hurdaya ayrılmasını ve birikmiş vergi borçlarının tasfiye edilmesini öngörüyor.
Kamusal yük ve vatandaş mağduriyeti
Düzenlemenin gerekçesinde, fiilen ortadan kalkmış ya da kullanılamaz durumdaki araçlar için vergi tahakkuk etmeye devam etmesinin vatandaşlar üzerinde ağır bir ekonomik baskı oluşturduğu vurgulanıyor. Kamu tarafında ise tahsil kabiliyeti bulunmayan alacakların takibinin, tebligat ve idari işlemler nedeniyle gereksiz bir mali yük ve verimlilik kaybı yarattığı belirtiliyor. Teklif, bu idari yükün hafifletilerek devletin kaynaklarını daha verimli kullanmasını amaçlıyor.
Hurdaya ayırma ve borç tasfiyesi şartları
Teklife göre, bu haktan yararlanabilmek için aracın son beş yıldır muayene ve zorunlu trafik sigortası işlemlerinin bulunmaması temel şart olarak belirlendi. Araç sahiplerinin düzenlemenin yasalaşmasını takiben bir yıl içinde başvuru yapması ve araçlarını lisanslı geri dönüşüm tesislerine veya Makine ve Kimya Endüstrisi gibi yetkili kurumlara teslim etmesi gerekecek. İşlemlerin başarıyla tamamlanması durumunda, söz konusu araçlara ait geçmişe dönük tüm MTV borçları, gecikme zamları ve idari para cezalarının silinmesi planlanıyor. Ayrıca, araç üzerindeki mevcut hacizlerin de kaldırılarak sicil kayıtlarının temizlenmesi teklifin maddeleri arasında yer alıyor.
İstisnai durumlar ve sistemin işleyişi
Hukuki süreçte, tescil kaydı silinen bir aracın ilerleyen dönemlerde tekrar ortaya çıkması durumunda yeniden trafik tescilinin önü de açık bırakıldı. Ancak böyle bir durumda, silinen vergi yükümlülüklerinin yeniden tahakkuk etmeye başlayacağı öngörülüyor. Söz konusu yasal düzenleme, hem trafikten çekilen araçların çevre kirliliği üzerindeki etkisini azaltmayı hem de vatandaşın birikmiş vergi yükü sorununu kökten çözmeyi hedefleyen idari bir reform olarak tanımlanıyor.
