Orta Doğu'daki jeopolitik gerilimler enerji piyasalarını sarsarken, Avrupa Birliği hava ulaşımını kilitleyebilecek bir jet yakıtı krizi için acil durum planlarını devreye soktu.
Avrupa Birliği (AB) Komisyonu, bölgedeki enerji güvenliğini tehdit eden jeopolitik kırılganlıklar nedeniyle yeni bir strateji hazırlığında. Brüksel’de düzenlenen temasların ardından açıklamalarda bulunan Enerjiden Sorumlu Üye Dan Jorgensen, enerji piyasalarındaki mevcut tablonun sadece ekonomik değil, stratejik bir varlık meselesi haline geldiğini vurguladı.
Kritik tedarik hattında gözlem mekanizması
Jorgensen, enerji krizinin Avrupa genelinde derin bir dayanıklılık testi yarattığını belirtti. Özellikle Orta Doğu kaynaklı sevkiyatların aksaması ve Katar’daki altyapı hasarları nedeniyle gaz üretiminin uzun vadeli bir darbe aldığına dikkat çeken yetkili, bu durumun petrol ve türevlerine de yansıdığını ifade etti. Avrupa’nın jet yakıtı ihtiyacının yaklaşık yüzde 30’unu ithalat yoluyla karşıladığını hatırlatan Jorgensen, arzda yaşanabilecek herhangi bir kopukluğu anlık takip edebilmek için özel bir izleme mekanizması kurduklarını açıkladı.
Hava yolu şirketlerinde iptaller başladı
Yakıt maliyetlerindeki aşırı yükseliş, Avrupa havacılık sektörünü şimdiden somut adımlar atmaya zorladı. Fiyatların geçtiğimiz yıla oranla iki katına çıkması, Lufthansa ve KLM gibi dev hava yolu şirketlerinin operasyonlarını yeniden gözden geçirmesine neden oldu. Binlerce uçuşun iptal edilmesi ve bazı alt markaların faaliyetlerinin askıya alınması, kıta genelinde turizm ve ticaretin önümüzdeki dönemde ciddi bir dar boğazdan geçebileceğinin habercisi olarak görülüyor.
Siyasi müdahale kapıda olabilir
"Umut bir strateji değildir" diyen Jorgensen, gerekmesi halinde jet yakıtının üye ülkeler arasında adil dağıtımı için siyasi müdahale mekanizmalarını çalıştırmaya hazır olduklarını belirtti. Kısa vadeli çözümlerin yanı sıra, Avrupa’nın temiz enerjiye geçiş ve bağlantı hatlarını güçlendirme hedefiyle stratejik bağımlılığını azaltması gerektiğini savunan Komisyon üyesi, piyasalardaki belirsizliğin bir süre daha devam edeceği konusunda uyardı. Uluslararası Enerji Ajansı Başkanı Fatih Birol da daha önce bölgedeki kıtlık riskine karşı Avrupa’yı önlem almaları konusunda sert bir şekilde uyarmıştı.
