Nisan ayında düşürülen bir Amerikan savaş uçağının pilotu, kurtarılmadan önce gökyüzünde denizanasını andıran, senkronize hareket eden bir İHA sürüsüyle karşılaştığını öne sürdü.
ABD ordusuna ait bir F-15 savaş uçağının İran hava sahasında düşürülmesinin ardından yaşananlar, askeri ve istihbarat çevrelerinde sıra dışı bir tartışmayı tetikledi. Bölgede görevli pilotun aktardığı bilgilere göre, uçak henüz düşürülmeden önce çevresinde alışılmadık bir insansız hava aracı (İHA) oluşumu gözlemlendi. Pilot, çok sayıda İHA’nın adeta tek bir organizma gibi birbirine bağlı hareket ettiğini ve gökyüzünde denizanasına benzeyen bir formasyon oluşturduğunu iddia etti.
Söz konusu tanıklık, olayın detaylarını inceleyen dört farklı yetkili kaynak tarafından dile getirildi. İHA’ların sergilediği bu yüksek koordinasyon düzeyi, pilot tarafından "bir İHA mayın tarlası" olarak tanımlandı. Bazı kaynaklar, bu karmaşık yapının küçük dronların, büyük olanların altına dokunaç benzeri şekilde konumlanmasıyla oluştuğunu belirtti.
Teknik bir meydan okuma
Savaş uzmanları, bu tür bir "ağ benzeri" senkronizasyonun oldukça ileri bir teknoloji seviyesine işaret ettiğini vurguluyor. Uzmanlar, tek bir merkezden yönetilen bu derece koordineli sistemlerin, mevcut hava savunma mekanizmaları için ciddi bir asimetrik tehdit oluşturabileceği uyarısında bulunuyor. Rusya ve Çin gibi ülkelerin benzer teknolojiler üzerinde çalıştığı bilinse de, Tahran’ın bu kapasiteye erişmiş olması Washington’da endişeyle karşılanıyor.
Öte yandan, ABD istihbarat birimleri pilotun ifadelerine temkinli yaklaşıyor. Görevi sırasında vurulan ve ciddi bir kaza atlatan pilotun yaşadığı sarsıntının, gözlemlerinin doğruluğu konusunda şüphe uyandırdığı öne sürülüyor. İstihbarat yetkililerinin, gördüklerinin bir serap mı yoksa yeni bir askeri test mi olduğu konusunda pilota defalarca detaylı sorular yönelttiği bildirildi.
Olayın hukuki ve askeri boyutu
ABD ordusu, uçak düşürüldükten hemen sonra geniş çaplı bir kurtarma operasyonu başlatmıştı. Pilot saatler içinde güvenli bölgeye ulaştırılırken, silah sistemleri subayı da dağlık arazide bir gün geçirdikten sonra kurtarıldı. Operasyon esnasında bir A-10 uçağının da düşme tehlikesi yaşadığı ancak hava sahasından çıkmayı başardığı kaydedildi.
Pentagon, CENTCOM ve Ulusal İstihbarat Direktörlüğü Ofisi, konuyla ilgili resmi bir açıklama yapmaktan kaçındı. Söz konusu İHA formasyonuna dair herhangi bir somut kanıt henüz kamuoyuyla paylaşılmazken, olayın askeri literatürde nasıl sınıflandırılacağı ve bu "gizemli" teknolojinin gerçeklik payının ne olduğu üzerindeki çalışmaların sürdüğü belirtiliyor.
