Dünya enerji arzı için kritik bir öneme sahip olan Hürmüz Boğazı'nda, uzun süredir devam eden durgunluğun ardından tanker geçişlerinde sınırlı da olsa bir artış gözleniyor.
Diplomatik krizler ve bölgesel gerilimler nedeniyle uzun süredir büyük ölçüde kapalı kutu haline gelen Hürmüz Boğazı, son günlerde yeniden hareketlendi. Veri takip platformlarının paylaştığı bilgilere göre, 10 Mayıs tarihinden itibaren yaptırım listesinde yer almayan dört farklı tanker, yaklaşık 2 milyon varillik Irak petrolünü güvenli bir şekilde boğazdan geçirdi. Günlük bazda 2 milyon varile denk gelen bu sevkiyat, savaş öncesi dönemdeki günlük 20 tankeri bulan yoğun trafiğin oldukça altında kalsa da piyasalar tarafından dikkatle izleniyor.
Tıkanıklığın maliyeti büyüyor
Uzmanlar, Hürmüz Boğazı’ndaki geçiş kısıtlamalarının küresel petrol arzında 1 milyar varili bulan bir kayba neden olduğunu hatırlatıyor. İran’ın uyguladığı yeni idari prosedürler ve ABD’nin bölgedeki limanlara yönelik yürüttüğü abluka, deniz ticaretinin akışını ciddi oranda yavaşlattı. Signal Maritime analistlerinden Georgios Sakellariou, mevcut hareketliliğin küresel piyasalar üzerinde büyük bir etki yaratmak için henüz yetersiz olduğunu vurguluyor. Sakellariou, bölgedeki mevcut tankerlerin çıkış yapsa dahi, yeni gemilerin boğazı kullanma konusundaki isteksizliğinin büyük bir yapısal sorun olduğunu ifade ediyor.
Çin ile yeni trafik protokolü
Bölgedeki deniz trafiğini canlandırmaya yönelik adımlar ise diplomatik kanallar üzerinden atılıyor. İran’ın yarı resmi kaynaklarına yansıyan bilgilere göre, Tahran yönetimi ve Çinli yetkililer arasında yapılan görüşmeler sonucunda, Çin menşeli gemilerin geçişine yeşil ışık yakıldı. İran’ın belirlediği özel protokoller çerçevesinde gerçekleşecek olan bu sevkiyatların, boğazdaki sıkışıklığı ne yönde etkileyeceği ise önümüzdeki günlerde netleşecek. Bölge genelinde son bir hafta içerisinde her iki yönde toplam 38 gemi geçiş yaparken, petrol dışı ticaretin de bu süreçten nasıl etkileneceği yatırımcılar tarafından yakından takip ediliyor.
