Faizlerin zirvede olduğu dönemde vadeli mevduata yönelen binlerce yatırımcı, farkında olmadan ciddi getiri kaybı yaşıyor. Otomatik yenileme ve stopaj hesaplama hataları, kazancı yüzde 50’ye varan oranlarda aşağı çekebiliyor.
Yüksek faiz ortamı, birikimini riske atmadan değerlendirmek isteyenler için vadeli mevduatı yeniden cazip hale getirdi. Ancak tablo her yatırımcı için aynı sonucu vermiyor. Uzmanlara göre mevduat sahiplerinin önemli bir bölümü, küçük gibi görünen iki kritik hatayla kazancının büyük kısmını bankaya bırakıyor. Üstelik bu kayıp çoğu zaman hesap özetine bakılmadığı için fark edilmiyor.
Otomatik Yenileme Tuzağı: Faiz Sessizce Düşüyor
Mevduat yatırımcılarının en sık yaptığı hataların başında, vade sonunda hesabın otomatik yenileme (temdit) talimatıyla bırakılması geliyor. Bankalar, vadesi dolan mevduatları çoğu zaman “yüksek oranlı hoş geldin faizi” yerine, daha düşük seviyedeki standart oranlarla yeniden bağlıyor.
Finans çevrelerinde yapılan değerlendirmelere göre, vade günü bankayla yeniden pazarlık yapmayan ya da parasını daha avantajlı bir kuruma taşımayan yatırımcı, yıl sonunda yüzde 5 ila yüzde 10 arasında getiri kaybıyla karşılaşabiliyor. Bu da yüksek enflasyon ortamında reel kazancın ciddi şekilde erimesi anlamına geliyor.
Uzun Vade Hatası: Yükselen Faiz Fırsatı Kaçıyor
Bir diğer yaygın yanılgı ise mevduat süresinin yanlış belirlenmesi. Enflasyonist dönemlerde 6 ay veya 1 yıl gibi uzun vadeli mevduatlar, faizlerin yükseldiği dönemlerde yatırımcıyı adeta sabit bir getiriye kilitliyor.
Uzmanlar, faiz artışlarının devam ettiği piyasalarda uzun vadeye bağlanan paranın, yeni ve daha yüksek oranlı fırsatları kaçırdığına dikkat çekiyor. Bu durum, fırsat maliyetini artırırken reel getirinin de hızla düşmesine yol açabiliyor.
Stopaj Gerçeği: Brüt Değil, Net Kazanca Bakın
Mevduat getirilerinde gözden kaçan bir diğer kritik nokta ise stopaj. Birçok yatırımcı, ilan edilen brüt faiz oranına odaklanırken vergi sonrası eline geçen net rakamı hesaba katmıyor.
Resmi düzenlemelerle stopaj oranlarında yapılan değişiklikler, faiz oranı sabit kalsa bile net kazancı aşağı çekebiliyor. Vergi uzmanları, özellikle stopaj indirimlerinin sona erdiği dönemlerde yatırımcıların mutlaka net getiri üzerinden karşılaştırma yapması gerektiğini vurguluyor.
Kaybı Önlemek İçin Ne Yapılmalı?
Bankacılık analistlerine göre mevduatta kazancın anahtarı aktif yönetim. Öne çıkan öneriler şöyle:
Kısa vadeli strateji: 32–46 günlük mevduatlarla faiz artışlarına daha hızlı uyum sağlanabilir.
Vade takibi: Vade bitiş saatleri (genellikle 11.00–14.00 arası) kaçırılmamalı.
Yeni teklif kontrolü: Bankadan güncel oran istenmeli, dijital kanallardaki yeni müşteri faizleri mutlaka incelenmeli.
Net getiri hesabı: Karar brüt faize göre değil, stopaj sonrası kazanca göre verilmeli.
