Şili açıklarında bulunan Robinson Crusoe Adası’ndaki son ağaç papatyası, bilim dünyasının odağında yer alıyor. İngiltere’deki laboratuvarlarda filizlenen yeni fideler, türün yok olma tehlikesine karşı kritik bir başarı olarak değerlendiriliyor.
Robinson Crusoe Adası’nın sarp kayalıkları, biyolojik çeşitlilik açısından dünyadaki en nadir örneklerden birine ev sahipliği yapıyor. Dendroseris neriifolia olarak bilinen ağaç papatyasının doğada kalan son temsilcisi, fiziksel olarak korunması ve neslinin devam ettirilmesi adına kapsamlı bir operasyonun merkezine yerleştirildi. Şili Ulusal Orman Kurumu (CONAF) ve uluslararası uzmanlar, ağacı dış etkenlerden korumak amacıyla özel güvenlik önlemleri alarak 24 saatlik bir denetim süreci yürütüyor.
Laboratuvar başarısı umut veriyor
Adadaki son ağaçtan toplanan tohumlar, türün devamlılığı için İngiltere’de bulunan Milenyum Tohum Bankası'na ulaştırıldı. Uzmanların gerçekleştirdiği analizler sonucunda, 25 tohumun çimlenme potansiyeline sahip olduğu tespit edildi. Kontrollü laboratuvar ortamında geliştirilen 8 fide, türün geleceği için bilimsel bir kazanım olarak kayıtlara geçti. Elde edilen bu fidelerin bir kısmının Edinburgh Kraliyet Botanik Bahçesi’ne gönderilmesi, geri kalanların ise gelecekteki restorasyon çalışmaları için dondurularak saklanması planlanıyor.
Genetik çeşitlilik süreci zorlaştırıyor
Bölgedeki uzmanlar, uzun yıllara dayanan coğrafi izolasyonun bitki üzerindeki olumsuz etkilerine dikkat çekiyor. Yıllar süren dışa kapalılık nedeniyle genetik çeşitliliğin azaldığını öne süren bilim insanları, türün hayatta kalmasının önünde biyolojik engeller bulunduğunu belirtiyor. Özellikle geçmişte botanik bahçelerinde yetiştirilen örneklerin diğer türlerle melezleşmesi, saf türün kurtarılma çabalarını karmaşık bir hale getiriyor.
Koruma çalışmaları titizlikle sürüyor
Doğada sadece bir bireyi kalan ağaç papatyası için yürütülen kurtarma operasyonu, sadece bir biyolojik gözlem değil, aynı zamanda zorlu bir lojistik süreç olarak da öne çıkıyor. Uzmanlar her yıl mart ayında ulaşılamaz sarp kayalıklara tırmanarak tohum toplama işlemini gerçekleştiriyor. Önümüzdeki birkaç yıl içinde laboratuvar ortamında büyüyen fidelerin olgunluğa erişmesi ve yeni tohumlar vermesinin, Dendroseris neriifolia türünün dünya üzerinden silinmesini engelleyecek en önemli adım olduğu ifade ediliyor.
