Dünya genelinde on yıllardır hüküm süren dolar merkezli finansal düzen, jeopolitik gerilimler ve yükselen yeni alternatiflerle birlikte ciddi bir sorgulama sürecine girdi. Ekonomistler, doların rezerv para statüsünün sarsılmasının, ABD ekonomisinde köklü bir değişimi tetikleyebileceği konusunda uyarıyor.
Ekonomist Michael Hudson ve Richard Wolff gibi isimlerin vurguladığı üzere, ABD'nin Ortadoğu politikaları uzun süre petrodolar sistemini koruma refleksine dayanıyordu. Ancak İran, Rusya ve Çin gibi ülkelerin ticaretlerinde yerel para birimlerine veya altın bazlı sistemlere yönelmesi, Washington'un finansal yaptırım gücünü doğrudan zayıflatıyor. ABD'nin yaklaşık 40 trilyon dolara ulaşan borç yükü ve sürekli artan askeri harcamaları, sistemin sürdürülebilirliğine dair güveni zedeliyor.
Doların savunma hattı çöküyor mu?
SWIFT gibi bankacılık ağları ve doların rezerv para olarak kullanılması, Amerikan dış politikasının en büyük kozları arasında yer alıyordu. Fakat BRICS ülkelerinin kendi ödeme altyapılarını oluşturma çabaları, bu tekelin sonunu getirebilecek bir süreci hızlandırıyor. Uzmanlar, merkez bankalarının dolardan uzaklaşıp altın veya yuan gibi farklı varlıklara yönelmesinin, piyasalarda domino etkisi yaratabilecek bir panik dalgasına yol açabileceğinin altını çiziyor.
Özellikle Körfez ülkelerinin petrol gelirlerini ABD tahvillerine yatırmak yerine kendi ekonomilerini çeşitlendirmeye odaklanması, Washington'a akan sermayenin yönünü değiştirdi. Geçtiğimiz yıl doların yaşadığı değer kaybı ve buna eşlik eden ticari baskılar, piyasalarda "Amerika’yı sat" stratejisinin yatırımcılar arasında daha yüksek sesle tartışılmasına neden oldu.
Savaşların maliyeti ve jeopolitik kırılma
İran ile yaşanan gerilimlerin kısa vadede petrol fiyatlarını yukarı çekerek doları geçici olarak güçlendirebileceği düşünülse de, uzun vadede bu hamlelerin ABD karşıtı blokları daha dirençli bir sistem kurmaya ittiği savunuluyor. Askeri müdahalelerin ekonomik yükü, imparatorluğun düşüşünü yavaşlatmak yerine süreci hızlandıran bir katalizöre dönüşmüş durumda.
Finansal uzmanlara göre, Siyonist sistemin bölgedeki varlığını korumak için izlediği sert politikalar, aslında ABD'nin "güvenli liman" olma vasfını aşındırıyor. Bugün dünya, hem ekonomik hem de siyasi açıdan doların mutlak hakimiyetinin sona erdiği yeni bir dengeye doğru hızla ilerliyor.
