Şemşemok Yemeği Hangi Yöreye Ait?
Şemşemok (Şemşemotik, Şamşamotık, Şemsemot), ağırlıklı olarak Siirt, Batman ve Bitlis yörelerine ait geleneksel bir hamur işidir.
Bazı kaynaklarda Mardin ve Diyarbakır çevresinde de benzer tariflere rastlanır. Ancak en yaygın ve karakteristik hali Siirt–Batman–Bitlis üçgeninde yapılır.
Yemek, özellikle Kürt mutfağının önemli örneklerinden biri olarak kabul edilir. Geçmişte yokluk dönemlerinde kalan pilav ve etin değerlendirilmesi amacıyla yapılan pratik bir tarif olarak anlatılır.
Şemşemok İçinde Ne Var? (Malzemeleri)
Şemşemok, ince açılmış hamurun içine konan pişmiş iç harçla hazırlanır. Mantıya benzer ancak daha büyük boyutlu ve farklı bir yapıya sahiptir.
Pişirme yöntemi yöreye göre değişir:
Haşlama (daha yumuşak ve sulu)
Kızartma (daha çıtır)
İç Harcı İçin (En Yaygın Versiyon)
Tavuk göğsü veya dana/kuzu eti (önceden pişirilmiş)
Pirinç (bazı tariflerde tel şehriye ile birlikte)
Soğan
Domates veya biber salçası
Maydanoz
Tereyağı ve sıvı yağ
Baharatlar: Tuz, karabiber, pul biber, isot, kimyon, kuru nane
İç harç genellikle pilav gibi hazırlanır, soğutulur ve ardından hamurun içine konarak kapatılır.
Hamur İçin
Un
Su
Tuz
(Bazı tariflerde yoğurt veya yumurta)
Maya veya kabartma tozu kullanılmaz. Hamur sert kıvamlı olur ve ince açılır.
Şemşemotik Nedir?
Şemşemotik, Şemşemok yemeğinin farklı bir telaffuzudur. Özellikle Siirt ve Batman çevresinde bu isim kullanılır.
Şemşemok, Şemşemotik veya Şamşamotık arasında tarif farkı yoktur; yalnızca yöresel ağız farklılıklarından kaynaklanan isim değişiklikleridir.
Semsek İçinde Ne Var?
Şemşemok ile sık karıştırılan Semsek, tamamen farklı bir yemektir.
Semsek, Şanlıurfa yöresine ait bir hamur işidir.
Semsek’in İç Harcı:
Kıyma (çiğ kullanılır)
Soğan
Karabiber
Pul biber
Yenibahar
Bazı tariflerde maydanoz
Semsek genellikle kızartılarak veya fırınlanarak yapılır. İnce kapalı lahmacuna benzer bir yapısı vardır. Pirinç kullanılmaz.
Şemşemok ile Semsek Arasındaki Fark
| Şemşemok / Şemşemotik | Semsek |
|---|---|
| Siirt, Batman, Bitlis yöresi | Şanlıurfa yöresi |
| Pişmiş et + pirinçli harç | Çiğ kıymalı harç |
| Haşlama veya kızartma | Genelde kızartma |
| Daha büyük ve mantı benzeri | Daha küçük, börek tipi |
Kısaca Özet
Şemşemok / Şemşemotik: Güneydoğu Anadolu’ya özgü, pirinçli ve pişmiş etli iç harçla yapılan hamur işi.
Semsek: Urfa’ya ait, çiğ kıymalı ve baharatlı börek türü.
Güneydoğu mutfağı, isim benzerliklerine rağmen farklı teknik ve içeriklerle zenginleşmiş birçok geleneksel lezzet barındırır.