Gıda sektörünün dev ismi Torku, yaşadığı ağır finansal kriz nedeniyle üretim hatlarını elden çıkararak küçülme yoluna gitti. Şeker üretimindeki devasa zarar sonrası tesislerini boşaltan kurum, teknolojik altyapısını rakip firmalara devrediyor.
Türkiye tarım ve gıda sektörünün en güçlü temsilcilerinden biri olarak görülen Torku, uzun süredir gündemde olan ekonomik sorunlarıyla sarsılıyor. Konya Şeker bünyesinde faaliyet gösteren devasa tesislerde, üretimin durma noktasına gelmesi ve ekipmanların sökülerek başka firmalara taşınması, sektördeki endişeli bekleyişi tırmandırdı.
Teknoloji rakip firmaya geçti
Gelinen son noktada, şirketin en modern donanımlara sahip çikolata fabrikası ciddi bir tasfiye süreciyle karşı karşıya kaldı. Tesis içerisinde yer alan ileri teknoloji ürünü şekillendirme ve şeker üretim bantları, 139 milyon lira karşılığında Elvan Gıda’ya satıldı. Uzmanlar, kurumun kendi bünyesinde verimli bir şekilde kullanamadığı bu gelişmiş sistemlerin rakip bir firma tarafından devralınmasını, yönetimsel hataların bir sonucu olarak değerlendiriyor.
Milyarlık zarar ve sahadaki çöküş
Torku'nun yaşadığı kan kaybı sadece gıda hatlarıyla sınırlı kalmadı. Şirketin ana faaliyet kolu olan şeker üretiminde, stok yönetimindeki hatalar ve hatalı ithalat kararları sonucunda 1 milyar liralık tarihi bir zarar kaydedildi. Bu finansal çıkmazın faturası ise doğrudan üreticiye yansıdı.
Enerji yatırımlarındaki başarısızlık ve Soma Termik Santrali’nin bakımsızlık nedeniyle verimsizleşmesi, kuruma ek maliyet yükleri getirdi. Öte yandan, bir dönem bölgenin lokomotifi olan dev hayvancılık çiftlikleri de kapasitelerini minimize ederek veya tamamen kapanarak boş binalara dönüştü.
Çiftçi korumasız kaldı
Üretim tesislerindeki bu tasfiye süreci, bölge çiftçisini de zor durumda bıraktı. Lisanslı depoculuk faaliyetlerinin tamamen sona erdirilmesiyle birlikte ürünlerini güvenle stoklayacak yer bulamayan çiftçiler, özel sektörün düşük fiyat tekliflerine mahkûm edildi. Yıllardır emek verdiği tesislerin parçalanarak tırlara yüklenmesini çaresizlikle izleyen üreticiler, kurumun geleceğine dair büyük bir karamsarlık yaşıyor.