ABD Başkanı Donald Trump’ın İsrail Başbakanı Netanyahu’ya yönelik sergilediği tutum Tel Aviv’de geniş yankı uyandırırken, Türkiye Cumhurbaşkanı Erdoğan için kullandığı ifadeler Washington'ın yeni dönemdeki tercihleri konusunda farklı bir tablo ortaya koyuyor.
ABD yönetiminin dış politika yaklaşımında son dönemde yaşanan değişim, müttefiklerle olan ilişkilere doğrudan yansıyor. Özellikle İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’ya yönelik doğrudan uyarılar ve zaman zaman sertleşen söylemler, ABD-İsrail eksenindeki dengelerin yeniden kurulduğunu düşündürüyor. İsrail basınına yansıyan analizlerde, Trump’ın Netanyahu’yu stratejik kararlarında yalnız kalmakla tehdit ettiği ve bu durumun Tel Aviv’in askeri hareket alanını daralttığı iddia ediliyor.
Diplomatik dengelerde Erdoğan vurgusu
Trump’ın küresel liderlere yönelik değerlendirmeleri sadece eleştiriden ibaret değil. Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ı güçlü bir figür olarak tanımlayan ve yürüttüğü çalışmaları takdirle takip ettiğini belirten Trump, bu yaklaşımıyla Netanyahu’ya yönelik kullandığı sert tondan ayrışıyor. Analistler, Trump’ın Cumhurbaşkanı Erdoğan’a yönelik övgü dolu ifadelerinin, iki ülke arasındaki ilişkilerin geleceğine dair stratejik bir tercih olduğunu öne sürüyor.
Washington'dan gelen acil telefon trafiği
İsrail’in askeri operasyon planlarının Washington’dan gelen doğrudan müdahalelerle engellendiği iddiası ise bölgede tartışılmaya devam ediyor. Özellikle İran’a yönelik planlanan hava saldırılarının, Trump’ın son anda gerçekleştirdiği bir görüşme sonrası rafa kaldırıldığı öne sürülmüştü. Bu durum, İsrail’in Washington üzerindeki geleneksel nüfuzunun zayıfladığı ve ABD’nin kendi çıkarlarını müttefiklik hukukunun önüne koyduğu şeklinde yorumlanıyor.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance’in İran ile yürütülen gizli diplomasi sürecine ilişkin yaptığı açıklamalar da bu yaklaşımı destekler nitelikte. Vance, alınan kararların ABD’nin ulusal menfaatleri doğrultusunda şekillendiğini ifade ederek, İsrail’in bu süreçteki görüşlerinin ikincil planda kaldığını açıkça belli etti. Uzmanlar, tüm bu gelişmelerin ışığında ABD yönetiminin, müttefiklerine karşı eskiye oranla çok daha kural koyucu bir pozisyon aldığı görüşünde birleşiyor.
