Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü'nün 13 yıl aradan sonra yenilediği diri fay haritasında saptanan fay hattı sayısı 485'ten 700'e yükselirken, uzmanlar verilerin afet yönetiminde kullanılmasının hayati önem taşıdığını vurguluyor.
Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü (MTA), uzun süredir üzerinde çalışılan Türkiye Diri Fay Haritası güncellemesini kamuoyuyla paylaştı. Yapılan kapsamlı saha araştırmaları ve akademik analizler sonucunda, daha önce 485 olarak kaydedilen diri fay hattı sayısı 700 seviyesine ulaştı. Kurum yetkilileri, bu verilerin bundan sonraki süreçte deprem tehlike analizleri ve ulusal zarar azaltma politikalarının temel dayanağı olacağını bildirdi.
Güncellenen harita, vatandaşların e-Devlet ve AFAD sistemleri üzerinden kendi bölgelerindeki risk durumunu sorgulamasına olanak tanıyor. Ancak bilim insanları, riskli alanları harita üzerinde görmenin tek başına yeterli olmadığını, yapı güvenliğinin ve denetim mekanizmalarının çok daha kritik olduğunu savunuyor.
Fay bilgisinden dirençli kentlere
Deprem uzmanı Prof. Dr. Haluk Eyidoğan, fay sayısındaki artışın şaşırtıcı olmadığını belirterek, geçmiş yıllarda yaşanan sarsıntıların daha önce bilinmeyen veya tartışmalı olan fayların haritaya işlenmesine olanak sağladığını ifade etti. Eyidoğan, "Mesele fayların varlığını bilmekten ziyade, bu bilginin imar planlarına ve yapı denetim süreçlerine nasıl yansıtıldığıdır" değerlendirmesinde bulundu.
Rant yerine güvenli yaşam odaklı yapılaşma
Haritanın güncellenmesini olumlu bir adım olarak nitelendiren uzmanlar, kentlerin afetlere dirençli hale getirilmesi için yapı stokunun acilen gözden geçirilmesi gerektiğine dikkat çekiyor. Özellikle kentsel dönüşüm süreçlerinin rant odaklı değil, halkın güvenliğini esas alan bir yaklaşımla yürütülmesinin zorunlu olduğu belirtiliyor. Türkiye'de yapı üretim süreçlerindeki eksiklikler giderilmediği sürece, haritadaki yeni verilerin tek başına bir güvenlik teminatı oluşturmayacağı öngörülüyor.
Hazırlık çalışmaları, sadece harita üzerindeki çizgilere odaklanmak yerine, mevcut yapıların mühendislik standartlarına uygunluğunun denetlenmesi ve afet yönetim planlarının somut eylemlere dökülmesi gerektiği konusunda birleşiyor. Uzmanlar, önceliğin deprem anında can kaybını önleyecek yapı kalitesine verilmesi gerektiğinin altını çiziyor.
