Vize başvuru merkezlerindeki tekelleşme tartışmaları, sektördeki devralma başvurularının ardından Rekabet Kurumu’nun merceğine girdi. Kurum, pazarın en güçlü ismi VFS Global’in hakimiyetini tescilleyen veriler paylaşırken, operasyonların arka planındaki alt yüklenici ilişkilerine dikkat çekti.
Vize aracı kurumları arasındaki hisse devri trafiği, Rekabet Kurumu’nu harekete geçirdi. BLS International Vize Hizmetleri’nin iDATA’yı devralma hamlesiyle başlayan süreç, kurumun sektör geneline yönelik kapsamlı bir değerlendirme raporu hazırlamasıyla sonuçlandı. Lighthouse Reports’un küresel vize işleme operasyonlarını mercek altına alan geniş çaplı çalışmasının Türkiye ayağında ise VFS Global’in yıllardır süregelen pazar liderliği öne çıkıyor.
İhalelerin arka planındaki teknik detaylar
Vize hizmet alımlarında ülkelerin izlediği yöntemler, sektörün yapısını doğrudan etkiliyor. Kimisi tüm dünyaya hitap eden tek bir ihale açarken, bazıları bölge bazlı veya ülke bazlı ihalelere yöneliyor. İhaleleri kazanmak ise sadece düşük fiyat teklif etmeye değil; deneyim, personel yetkinliği ve veri güvenliği gibi sıkı teknik kriterleri karşılamaya bağlı. Yıllar süren sözleşmelerin sağladığı bu büyük pazar payı, şirketler için ticari açıdan hayati bir önem taşıyor. 2010 ile 2023 yılları arasındaki tabloya bakıldığında, 44 ihale kazanan VFS Global’in bu alanda açık ara önde olduğu görülüyor.
Devleşen yapının alt yüklenici ağı
Rekabet Kurumu’nun tespitlerine göre, VFS Global pazardaki rakipleri üzerinde ciddi bir baskı oluşturuyor. Diplomatik misyonlar için ana yüklenici olarak çalışan şirketin, Türkiye’deki operasyonel gücünü Gateway şirketi üzerinden yürüttüğü raporlara yansıyor. Çok sayıda ülke adına vize başvuru merkezi olarak faaliyet gösteren bu devasa yapının faaliyetleri, hukuki açıdan da tartışılmaya devam ediyor. Rekabet Kurumu, kamu ihalesi statüsünde olmayan bu süreçlerde doğrudan bir müdahalede bulunamasa da, haksız rekabet veya vatandaşların mağduriyeti gibi durumlarda cirosal yaptırım uygulama yetkisini elinde tutuyor.
