İran'da Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Başkanı Ali Laricani, son dönemde Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan'ı gölgede bırakarak ön plana çıktı. ABD-İsrail ortak saldırısında öldürülen Dini lider Ali Hamaney'in, tehditlerin zirve yaptığı dönemde yönetimi ona emanet ettiği iddia ediliyor. "Pragmatik" olarak nitelenen muhafazakar politikacı, "rejimi ayakta tutan isim" olarak da anılıyor.
Ali Laricani'nin Siyasi Yükselişi Nasıldır?
ABD ile İsrail'in 8 ay aradan sonra yeniden saldırdığı İran, 1989'dan beri son kararları veren isim olarak ülkeyi yöneten dini lider Hamaney'in öldürülmesinin ardından yerine geçecek kişiyi belirleyecek. Hamaney'in koltuğunun en güçlü adayı ise Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Başkanı Ali Laricani. Rejimin kilit isimlerinden biri olan Laricani, İran'ın savunma stratejisini belirliyor, nükleer dosyada müzakerelere yön veriyor.
Ne Cumhurbaşkanı ne dini lider ama uzun süredir Hamaney'in gölgesinde fiilen İran'ı yönetiyor. Laricani, hem Hamaney'in eğilimlerini hem siyasetin çarklarının nasıl döndüğünü iyi bilen "kurnaz bir politikacı" olarak tanınıyor.
Ali Laricani'nin Hayatı ve Eğitim Geçmişi Nasıldır?
68 yaşındaki Ali Laricani, İran'da "rejimin stratejisti hatta onu ayakta tutan akıl" olarak görülüyor. İdeolojik sadakat ile pragmatik devlet yönetimini dengeleme konusunda usta olarak tanımlanıyor. Irak'ta doğan Ali Erdeşir Laricani, İran siyasetinde on yıllardır nüfuz sahibi elit bir aileden geliyor. Babası etkili bir din adamıydı ve aile, 1931'de Rıza Şah'ın baskısından kaçıp Necef'e yerleşmişti.
Laricani, Irak'ın, Şiiler için kutsal kabul edilen Necef kentinde dünyaya geldi. Laricaniler, 1961'de İran'a döndü. Kum'da medrese eğitimi gören Laricani, üniversitede matematik ve bilgisayar bilimleri okudu. Tahran Üniversitesi'nde Batı felsefesi üzerine doktora yaptı ve Immanuel Kant, Sauk Kripke ve David Lewis üzerine kitaplar yazdı.
Askeri ve Siyasi Kariyeri Nasıl Gelişti?
Ali Laricani, 80'lerde, İran-Irak Savaşı sırasında Devrim Muhafızları'nın komutanlığını yaptı. Askeri deneyim ona, az rastlanan bir tecrübe sağladı. Hem siyasi iktidarın çarklarını hem silahlı kuvvetlerin mantığını biliyordu. Savaş gazisi Laricani, 1994'ten itibaren 10 yıl İran Radyo ve Televizyon Kurumu İRİB'in Genel Müdürlüğü'nü yaptı.
Hamaney, 1996'da Laricani'yi, Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi üyeliğine atadı. Konsey Başkanlığı da yapan Laricani, 2004'te dini lider Ali Hamaney'in ulusal güvenlik danışmanı oldu. Muhafazakar siyasetçi, Hamaney'e yakın bir isim olarak sandıkta da şansını denedi. 2005'teki Cumhurbaşkanlığı seçiminde, üç muhafazakar aday arasında favori gösteriliyordu ancak sonuncu oldu.
