Uzmanlar, gıda fiyatlarındaki artış gerekçesiyle beyaz et üreticilerine yönelik başlatılan soruşturmaları ve kayyum uygulamalarını, piyasa işleyişine ve yatırım iklimine etkileri bakımından eleştirdi.
Beyaz et piyasasında yaşanan fiyat hareketliliği ve ardından gelen resmi soruşturmalar, ekonomi çevrelerinde yapısal sorunların üzerinin örtüldüğü tartışmalarını beraberinde getirdi. Prof. Dr. Öner Günçavdı ve Prof. Dr. Haluk Levent, atılan adımların sektörel bir çözümden ziyade siyasi bir perspektifle kurgulandığını öne sürdü.
Soruşturma yetkisi ve kurumların rolü
Prof. Dr. Öner Günçavdı, piyasa denetimi ve rekabet ihlalleri konusunda yasal yetkilerin Rekabet Kurumu ile Ticaret Bakanlığı’na ait olduğunu hatırlatarak, Adalet Bakanlığı’nın sürece dahil edilmesinin alışılagelmiş piyasa düzenleme pratikleriyle uyuşmadığını belirtti. Günçavdı, mevcut durumun bir yetki karmaşası yarattığını ve tüketici mağduriyeti gerekçesinin yasal kurumlar devre dışı bırakılarak yürütülmesinin düşündürücü olduğunu savundu.
Kayyum uygulaması ve yatırım iklimi
Sektördeki şirketlere kayyum atanması ihtimalini değerlendiren Prof. Dr. Haluk Levent, bu uygulamanın Türkiye’de yaygın ve olağan bir yönetim biçimine dönüştüğüne dikkat çekti. Şirketlerin yönetim kurullarının yerini alan kayyumların denetim süreçlerindeki etkisi ve liyakat sorunları, bağımsız uzmanlar tarafından ciddi bir risk olarak tanımlanıyor. Levent, geçmişte hayvancılık sektöründe benzer müdahalelerin piyasa istikrarını sağlamakta yetersiz kaldığını anımsattı.
Siyasi gösteri mi piyasa denetimi mi
Tartışmanın bir diğer boyutu ise "adil fiyat" kavramının belirsizliği üzerine yoğunlaşıyor. Günçavdı, iktisadi literatürde net bir karşılığı bulunmayan bu kavramın, keyfi müdahalelere kapı araladığını ve yabancı yatırımcı nezdinde güvensizlik oluşturabileceğini ifade etti. Uzmanlar, bu tür operasyonların fiyatları düşürmekten ziyade siyasi bir mesaj verme amacı taşıdığı iddiasını öne çıkarıyor.
Piyasa disiplini ve kamu yararı ekseninde, uzmanlar tarafından dile getirilen bu eleştiriler; ekonomik kararların kısa vadeli şovlardan ziyade, kurumsal mekanizmaların işletilmesiyle kalıcı sonuçlar verebileceğini vurguluyor.
