Türkiye genelinde her yıl ortaya çıkan 700 bin tonluk elektronik atık hacmi, yeni devreye alınan lisanslı toplama ve yenileme sistemleriyle ekonomiye kazandırılmaya çalışılıyor. Evlerde kullanılmadan bekletilen eski cep telefonları, tabletler ve diğer elektronik eşyalar, artık hane halkı için doğrudan bir gelir kapısı haline geldi.
Yapılan hesaplamalara göre, her evde ortalama 3 ile 5 kilogram arasında atıl durumda cihaz bulunuyor. Bu cihazların sisteme dahil edilmesiyle birlikte, hane başına 700 TL ile 8.000 TL arasında değişen tutarlarda ödeme alınması mümkün hale geliyor.
Değerli metaller geri dönüşüm bekliyor
Tek bir cep telefonunun içerisinde, cihazın modeline göre değişmekle birlikte 25 ila 35 miligram arasında altın bulunuyor. Bu cihazlar sadece altın değil, aynı zamanda gümüş, bakır, paladyum ve nikel gibi stratejik öneme sahip değerli metalleri de barındırıyor.
Küresel ölçekte yıllık 62 milyon tonu aşan elektronik atık miktarı, içerisinde 62 milyar dolar değerinde hammadde potansiyeli taşıyor. Türkiye'deki 700 bin tonluk e-atık hacmi ise yaklaşık 700 milyon euro değerinde bir ekonomik büyüklüğe işaret ediyor.
Ancak mevcut veriler, ülkedeki elektronik atıkların sadece yüzde 5'inin geri dönüştürülebildiğini gösteriyor. Yenilenmiş Ürünler Yönetmeliği çerçevesinde, yetkili merkezler ikinci el cihazları sertifikalandırarak tekrar piyasaya kazandırıyor.
Belediyelerin atık merkezlerine, adresten toplama yapan yetkili firmalara veya 400 metrekareyi aşan teknoloji mağazalarına, işlevini yitirmiş atıklarınızı ücretsiz şekilde bırakabilirsiniz. Sürecin yaygınlaşmasıyla birlikte, evlerdeki bu gizli servetin ekonomiye kazandırılması hedefleniyor.