Atlantik'te seyreden MV Hondius gemisinde yaşanan ve üç kişinin ölümüyle sonuçlanan hantavirüs vakaları, dünya genelinde bu nadir ancak ölümcül hastalığa karşı geliştirilen aşı projelerini bir numaralı gündem maddesi haline getirdi.
Deniz yolculuğunu trajediye dönüştüren olay, hastalığın bulaşma yolları ve tedavisindeki belirsizlikleri yeniden tartışmaya açtı. Genellikle kemirgenlerin idrar, dışkı veya salyasıyla temas eden parçacıkların solunmasıyla yayılan hantavirüs, özellikle hijyenik olmayan kapalı ortamlarda hızla yayılabiliyor. Şu an için klinik onayı almış özel bir tedavi veya yaygın aşı protokolü bulunmaması, virüsün yarattığı tehdidi daha da büyütüyor.
Laboratuvarlarda yeni umut ışığı
Bath Üniversitesi bünyesindeki araştırmacılar, virüsün yarattığı Hantaan hastalığını dizginleyebilecek yeni bir aşı adayı üzerinde yoğunlaştı. Erken aşama testlerinde hayvanlar üzerinde güçlü bir bağışıklık yanıtı verdiği gözlemlenen bu çalışma, bilim dünyası için büyük bir umut kaynağı oldu. Ancak uzmanlar, bu aşı adayının insanlarda kullanıma sunulabilmesi için henüz uzun ve meşakkatli bir klinik test sürecinin geçilmesi gerektiği konusunda uyarıyor.
Lojistik engeller aşılıyor
Bilim insanlarının üzerinde durduğu en kritik konulardan biri de aşının lojistik dayanıklılığı. Geleneksel aşıların aksine aşırı düşük sıcaklık gereksinimi olmayan, oda sıcaklığına yakın koşullarda korunabilen bir aşı formülü üzerinde çalışılıyor. Bu teknoloji sayesinde gelecekte aşıların kriz bölgelerine drone yardımıyla bile hızlıca sevk edilmesi hedefleniyor.
Belirtiler grip ile karıştırılabiliyor
Hantavirüsle mücadelede en büyük engel, erken evre belirtilerinin grip veya Covid-19 ile kolaylıkla karıştırılması. Ateş, kas ağrısı ve yorgunluk gibi klasik şikayetlerle başlayan hastalık, ilerleyen dönemlerde böbrek yetmezliği veya solunum sıkıntısı gibi ağır tablolara dönüşebiliyor. MV Hondius'ta tespit edilen ve insandan insana bulaşma potansiyeliyle bilinen Andes türü ise yetkilileri alarm durumuna geçirdi. Gemi yolcularının temas ettiği alanların ve olası bulaş noktalarının tespiti için uluslararası düzeyde bir çalışma yürütülürken, sekiz haftayı bulabilen uzun kuluçka süresi salgın yönetimini daha karmaşık bir hale getiriyor.
