Havacılıkta yeni bir dönemi hedefleyen NASA, X-59 deneysel uçağıyla gerçekleştirdiği son uçuş testlerinde ses hızının üzerine çıkarak kritik bir eşiği aştı.
ABD Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi tarafından yürütülen Quesst girişimi, ticari havacılıkta uzun süredir tartışılan sonik patlama sorununu aşmayı hedefliyor. Haziran ayı ortasında gerçekleştirilen son deneme uçuşunda, özel tasarım X-59 hava aracı 17 kilometre irtifada 1,4 Mach hıza ulaşarak hedeflenen performans parametrelerini karşıladı. Bu test, uçağın yapısal dayanıklılığı ve hız limitleri açısından önemli bir veri seti sağladı.
Sessiz uçuş teknolojisi arayışı
Projenin temelinde, ses hızını aşan uçakların yerleşim alanları üzerinde yarattığı yıkıcı gürültü etkisini minimize etmek yer alıyor. Mevcut teknoloji ile süpersonik uçuşlarda oluşan şok dalgaları, yerde ciddi bir gürültü kirliliğine sebep oluyor. X-59’un gövde mimarisi, bu gürültüyü bir patlama etkisi yerine hafif bir duyulabilir tık sesine dönüştürerek yerleşim yerleri üzerindeki uçuş yasaklarının kaldırılmasını mümkün kılmayı amaçlıyor.
Hava akış analizleri ve gelecek takvimi
Test sürecinde X-59’a eşlik eden NASA bünyesindeki bir F-15 savaş uçağı, yeni nesil aracın çevresindeki şok dalgalarını analiz etmek için görev alıyor. Şu aşamada eşlik eden uçağın kendi yarattığı gürültü nedeniyle akustik verilerin nihai değerlendirmesi yapılamasa da, elde edilen veriler tasarımın doğrulanması için kritik önem taşıyor. Programın sonraki aşamalarında yere yerleştirilecek sensörlerle uçağın yaydığı gerçek ses seviyesi kayıt altına alınacak.
Ticari havacılığın geleceği
NASA, akustik doğrulama safhası başarıyla tamamlandığında uçağı çeşitli yerleşim merkezleri üzerinde uçurarak kamuoyu verisi toplamayı planlıyor. Buradan elde edilecek bulgular, karasal alanlar üzerindeki süpersonik uçuş kısıtlamalarının yeniden düzenlenmesi için uluslararası havacılık otoritelerine sunulacak. Eğer süreç hedeflendiği gibi ilerlerse, gelecek nesil ticari yolcu uçaklarının kıtalararası seyahat sürelerini yarı yarıya düşürebileceği ve küresel lojistik süreçlerinde köklü bir değişikliğe yol açabileceği öngörülüyor.
